25-01-2026, KATOWICE

Ostateczne wyzwolenie

Niedziela | 25 stycznia | godzina 18:00

Katowice, sala kameralna NOSPR

Program

• Gerard Grisey - Quatre chants pour franchir le seuil
• Tristan Murail - Winter fragments  (5 instruments et sons de synthese)

Wykonawcy

• Agata Zubel - sopran
• Szymon Bywalec - dyrygent
• Orkiestra Muzyki Nowej
  
  Pieśni i tańce śmierci Musorgskiego, Kindertotenlieder Mahlera, Vier letzte Lieder Straussa – to dzieła nienależące być może do najpopularniejszych w kanonie, ale bez wątpienia dla niego nieodzowne. Obie kwestie wynikają w dużym stopniu z ich ciężaru tematycznego, muzycznego, a często także biograficznego. Cztery pieśni przy przekraczaniu progu Gérarda Griseya również powstały w roku – niedającej się racjonalnie przewidzieć – śmierci kompozytora. I choć raczej nie uświadczymy ich w programach koncertów abonamentowych, to trzy dekady po ich powstaniu bez ryzyka można powiedzieć, że weszły już do kanonu – wykonywane są regularnie przez najlepsze zespoły muzyki nowej oraz wybitne wokalistki, by wspomnieć choćby Barbarę Hannigan i Agatę Zubel.

Czy podjęcie najważniejszego tematu kultury (nie tylko zachodniej), sięgnięcie po klasyczne teksty Sumerów, wielkich cywilizacji basenu Morza Śródziemnego (egipskiej, greckiej) i postoświeceniowych myślicieli oraz użycie czytelnych nie tylko dla ekspertów archetypowych gestów muzycznych przez wybitnego spadkobiercę francuskiej awangardy właśnie u kresu życia naprawdę mogło być przypadkiem? Kompozytor opanowany obsesją ciągłości i materialności dźwięku wpatruje się tym razem w to, co niewidzialne i oddzielone progiem naukowego poznania, by finałową kołysankę cyklu spuentować: „Ona nie ma nas uśpić, lecz otworzyć nasze oczy na umieranie ludzkości, ostatecznie wyzwolonej z koszmaru...”.

Michał Mendyk

Koncert dofinansowano z grantu KPO dla Kultury.

#NextGenerationEU